Dołącz do czytelników
Brak wyników

Jak sprawnie przeprowadzić audyt systemów sprężonego powietrza?

Artykuł | 22 grudnia 2020 | NR 4
0 54

W większości zakładów przemysłowych, niezależnie od reprezentowanej branży, można wyszczególnić takie same podstawowe instalacje poszczególnych mediów, np. wody zimnej czy gorącej, pary, instalację wentylacyjną, elektryczną czy sprężonego powietrza. Oczywiście nie wszystkie muszą występować w każdym zakładzie, a tym bardziej w każdym z zakładów, nawet tej samej branży.

 

Udział każdego z medium w ogólnym zużyciu energii jest różny. Można jednak powiedzieć, że spośród wszystkich napędów elektrycznych w strukturze gospodarki Polski, które odpowiedzialne są za pobór energii na poziomie ok. 60% wszystkich odbiorników energii elektrycznej w skali roku, napędy sprężarek przemysłowych różnego typu stanowią ok. 10% ogólnego zużycia energii, co daje w przybliżeniu 7500 GWh w skali roku. Jednakże udział napędów sprężarek już w samych przedsiębiorstwach jest bardzo różny i wahać się może od kilku procent do aż kilkudziesięciu, rzędu nawet 40%, ogólnego zużycia energii przez przedsiębiorstwo. Zatem na tym przykładzie widać wyraźnie, że tematyka sprężonego powietrza jako medium roboczego, jego wytworzenia oraz wykorzystania jest bardzo istotna.

 

Obowiązkowe audyty

W obecnym okresie nacisk na zwiększanie efektywności energetycznej wyraźnie wzrósł w porównaniu z 5 czy 10 latami wstecz. Wynika to z ogólnej polityki Unii Europejskiej, która wprowadza różnorodne mechanizmy zachęcające z jednej strony do zmniejszenia zużycia energii poprzez m.in. zwiększanie sprawności wszystkich procesów przekazywania energii, a z drugiej zmniejsza udział paliw kopalnych w ogólnym bilansie wszystkich źródeł energii poprzez zastępowanie ich tzw. źródłami odnawialnymi. Ten pierwszy element został w Polsce wprowadzony pod postacią np. Ustawy o efektywności energetycznej z 20 maja 2016 r. Ustawa ta określa m.in. obowiązki dużych przedsiębiorstw we wdrażaniu efektywności energetycznej poprzez konieczność cyklicznego wykonywania audytów energetycznych efektywności energetycznej. Choć nie jest to ściśle nakazane, to w takiego typu audytach dobrze jest się posłużyć normą PN-EN 16247 Audity Energetyczne określającą sposób wykonywania tych audytów.

W części 3. tej normy, o nazwie „Procesy”, opisany jest sposób uwzględniania sprężonego powietrza w przeprowadzanym audycie energetycznym. W akapicie poświęconym przykładowemu wykazowi zbieranych danych wyszczególniono informacje potrzebne do analizy tej instalacji. Są nimi opis systemu, podstawowe dane sprężarek (typy, moce, wydajności, nastawy) oraz instalacji (plan instalacji, długości odcinków i ich średnice), liczba sprężarek, informacje o ciśnieniu w instalacji, temperatury powietrza na wejściu i wyjściu, jakość powietrza, dane dotyczące eksploatacji, rocznego zużycia i sterowania. Ponadto norma zwraca uwagę na istotność informacji dotyczących stanu ogólnego wyposażenia i sieci, np. wycieków z instalacji, izolacji. Wspominając o izolacji, norma zapewne ma na myśli dobrą wentylację, chłodzenie oraz wymianę ciepła w sprężarkowi i optymalne warunki temperaturowe. Audyt może być uproszczony lub pełny – może opierać się jedynie na analizie dokumentacji, danych zebranych przez załogę w trakcie eksploatacji i prostych oględzinach instalacji lub wymagać kilkugodzinnych lub nawet kilkudniowych pomiarów oraz szczegółowych technicznych analiz prowadzonych przez audytora lub audytorów.

 

Wykorzystanie sprężonego powietrza w przedsiębiorstwie

Sprężone powietrze w zakładach produkcyjnych wykorzystywane jest do wielu celów i wobec tego różne są wymagania dotyczące jego jakości określanej temperaturą, ale przede wszystkim wilgotnością, zatem w instalacjach, w których powietrze nie musi spełniać ostrych wymogów dotyczących zawartości wilgoci, obecność osuszaczy nie jest wymagana, a nawet byłaby niekorzystna z tego względu, iż powodowałyby niepotrzebne straty ciśnienia. Najpowszechniejszymi typami osuszaczy są osuszacze ziębnicze, zaś najpowszechniejszymi typami sprężarek przemysłowych są sprężarki śrubowe, natomiast sprężarki tłokowe wykorzystywane są nieraz jako wspomagające (awaryjne). W rodzinie sprężarek można wyróżnić jeszcze kilka innych typów sprężarek różniących się sposobem sprężania gazu, które różnią się awaryjnością i także sprawnością, jednak są one znacznie rzadziej reprezentowane. Pod względem wykonania można je jeszcze podzielić na sprężarki olejowe i bezolejowe, gdzie wtryskiwany olej służy do chłodzenia oleju oraz uszczelnienia przestrzeni międzyśrubowych pomiędzy śrubami a obudową. W sprężarkach bezolejowych nie można otrzymać tak samo wysokich spręży jak w technice olejowej, stąd konieczne jest wykorzystanie nieraz drugiego stopnia sprężania. Z tego powodu, że sprężarki śrubowe stanowią dominującą grupę, przy audytach audytor najczęściej spotkać się może z tym typem, jednakże duża część zaleceń audytowych i sposobów obniżania energochłonności tych instalacji jest uniwersalna i niezależna od typu sprężarki.

 

Poszczególne etapy audytu sprężonego powietrza

Audyt sprężonego powietrza (jak i innych instalacji) składa się z kilku typowych etapów, z których niektóre mogą być pominięte w przypadku wykonywania audytu uproszczonego:

  • etap 1 – wizyta wstępna z ...

Dalsza część jest dostępna dla użytkowników z wykupionym planem

Przypisy